یکی از جرائم شناخته در قانون مجازات اسلامی، زنا است. شرعا زن و مردی که عقد ازدواج بینشان جاری نشده است، حق هیچ گونه رابطه جنسی را ندارند و در صورتی که چنین عملی به وقوع به پیوندد، دو طرف مرتکب عمل حرامی شدهاند.
علاوه بر جنبه شرعی روابط جنسی، قانون نیز مجازاتی را برای آن دسته از افرادی که اقدام به نزدیکی بدون آن که نسبت زن و شوهری داشته باشند، میکنند، تعیین کرده است.
نبود علقه زوجیت بین زن و مرد و به تبع آن نیز برقراری رابطه جنسی، منجر به بروز جرم زنا میشود. زنا در شرع، عملی حرام و در قانون نیز رفتاری مجرمانه است و به عنوان یکی از جرائم حدی به شمار میرود. بدین صورت که اجرای مجازات جرم زنا بر اساس مجازاتی است که در قرآن بیان شده است. زنا انواع مختلفی دارد که یکی از آنها، زنای به عنف میباشد که شرایط خاصی برای تحقق این جرم وجود دارد.
در سکس و یا روابط جنسی بین زن و مرد نامحرم، همیشه هر دو طرف خصوصا خانم رضایتی و میلی برای داشتن اینگونه روابط دارند و گاها از روی اجبار و زور محقق میشود.
در واقع اگر ثابت شود که مردی به زور با زنی نامحرم، نزدیکی کرده است، میتوان گفت که جرم زنای به عنف محقق شده است. شرط اصلی تحقق این جرم، آن است که خانم با بی میلی وارد رابطه شده و همچنین مرد نیز او را وادار به انجام جرم نموده است.
در وقوع جرم زنای به عنف، در اغلب مواقع، متهم مدعی است که خانم با رضایت و بدون این که اکراهی در کار باشد، با او سکس نموده و به نحوی از اقرار و بیان که شاکی را مجبور به رابطه کرده است، خودداری میکند.
اگر ثابت شود که خانم نیز تمایل به نزدیکی با مرد غریبه داشته است، نوع جرم زنا و به تبع آن نیز مجازات جرم تغییر پیدا میکند. در هر صورت قانونگذار مجازات جرم زنای به عنف را به تبعیت از شرع، اعدام و یا سلب حیات در نظر گرفته است.
امکان طرح شکایت از وقوع زنای به عنف با تنظیم شکواییه در مراجع قضایی کیفری وجود دارد. رسیدگی به این جرم در صلاحیت دادگاه کیفری یک است. در این مقاله قصد داریم که به بررسی جرم زنای به عنف و مجازات آن بپردازیم و از این رو تا انتهای مقاله با ما همراه باشید.
درباره جرم زنا
پیش از پرداختن به موضوع زنای به عنف، لازم است که ابتدا با جرم زنا آشنا شویم. از لحاظ شریعت اسلام، زن و مردی که هنوز خطبه محرمیت بینشان خوانده نشده است و به نحوی زن و شوهر نیستند، نمیتوانند با یکدیگر رابطه جنسی داشته باشند.
در واقع به جهت آن که زن و مرد نسبت به هم حرام هستند، اگر رابطه جنسی و یا رابطه ای را انجام دهند که بر خلاف عفت عمومی جامعه باشد، مرتکب گناه و عمل حرامی شدهاند.
علاوه بر حرام بودن روابط جنسی بین افرادی که نسبت به هم نامحرم هستند، قانون کشور ما نیز اینگونه روابط را جرم تلقی کرده است. زنا یا همان رابطه جنسی غیر شرعی فی ما بین زن و مرد نامحرم و افرادی که علقه زوجیت ندارند، نوعی رفتار مجرمانه است و زن و مردی که اقدام به زنا میکنند، مجرم هستند.
تعریف جرم زنا در ماده ۲۲۱ قانون مجازات اسلامی عنوان شده است که بر اساس آن، زن و مردی که علقه زوجیت ندارند، اگر وارد رابطه نامشروع جنسی شوند، مرتکب زنا شدهاند. زنا نوعی رابطه نامشروع است که قانونگذار روابط نامشروع مرتبط با زنا و مادون زنا را از یکدیگر جدا کرده است. جرم زنا تنها به رابطه نامشروعی که در نهایت منتهی به رابطه جنسی از نوع دخول میشود، منتهی میگردد.
در تحقق این جرم، حتما باید زن و مرد با هم نزدیکی و رابطه جنسی کرده باشند و به نحوی که آلت تناسلی آنها با یکدیگر تماس داشته و عمل دخول انجام شده باشد. مرد زناکار را زانی و زن زناکار را زانیه میگویند.
با توجه به این که زنا انواع مختلفی دارد، در مورد این که خانم نیز با رضایت خود وارد رابطه شدهو یا این که مجبور به این کار شده است، مجازات آنها با هم فرق دارد.
زنا در دسته بندی جرائم حدی قرار دارد و مجازات این جرم برگرفته از آیات قرآن کریم است. در واقع بر خلاف جرائم تعزیری، قانونگذار مجازات مستقل و مجزا برای جرم زنا در نظر نگرفته است و همان مجازاتی که شرع عنوان کرده است، برای حد زنا اجرا میشود.
در تعیین مجازات جرم زنا، این موضوع اهمیت دارد که شیوه ارتکاب جرم به چه نحوی است و بسته به نوع زنا، مجازات شلاق حدی، اعدام و یا در مواردی نیز سنگسار است. از آن جهت که زنا یک جرم حدی است، مجازات تعیین شده برای آن قابلیت تغییر ندارد و همان مجازات اجرا میشود.
ناگفته نماند که در محقق شدن زنا، وجود رابطه تاهل و به طور کلی شرایط احصان بسیار حائز اهمیت است و در بسیاری از اینگونه روابط، زن و مرد با وجود داشتن همسر، اقدام به نزدیکی میکنند که حد زنای محصنه برایشان جاری میشود.
جرم زنای به عنف چیست؟
در بخش قبل، نگاهی به جرم زنا داشتیم و حال در این بخش قصد داریم که با یکی از انواع جرم زنا آشنا شویم. زنا تنها شامل زنای محصنه و غیر محصنه نیست بلکه در حالت دیگر این جرم، زنای به عنف را در بر میدارد. هر فردی در جامعه یک سری حق و حقوق مشخصی دارد و از این رو احدی نمیتوان به این حقوق تجاوز کند.
تجاوز طیف گستردهای دارد و میتواند در رابطه با مسائل جنسی و غیر جنسی باشد. در واقع کسی که از جسم و بدن دیگری سوء استفاده میکند، مجرم است و باید طبق قانون مجازات شود. این که فردی اقدام به تجاوز جنسی به دیگری کند، از نظر قانون مجرم است و این قبیل رفتاها از گذشته تا کنون بوده است و قانون کشور ما نیز مجازات سنگینی را وضع کرده است.
وقوع جرم تجاوز جنسی جدای از این که رفتاری مجرمانه است، یک سری آثار مخرب برای شخص قربانی و حتی جامعه دارد و این جرائم موجبات از بین رفتن امنیت جامعه و کشور نیز میشوند.
اگر برای جرم تجاوز جنسی، جرم و مجازاتی نبود، ناهنجاری زیادی در جامعه به وجود میآمد و از این رو بسیاری از خانمها همیشه احساس خطر داشتند.
حال در پاسخ به این سوال که منظور از جرم زنای به عنف چیست، باید گفت که این نوع از زنا تشکیل شده از دو کلمه زنا و عنف میباشد. مفهوم زنا که کاملا مشخص است و به معنای رابطه جنسی بین زن و مرد فاقد رابطه زوجیت است و منور از عنف نیز زور، اجبار، اکراه، بدون رضایت و مواردی از این قبیل است.
زنای به عنف، نوعی از زنا میباشد که طی آن، زانی، به زور اقدام به رابطه جنسی با فردی میکند که از انجام این رابطه هیچ رضایتی را ندارد. در واقع زنای به عنف همان تجاوز جنسی است که مرد با قصد این که به زنی تجاوز کند، از طریق راههای مختلف او را واردار میکند که با وی نزدیکی نماید.
در وقوع جرم زنای به عنف، زن با اکراه وارد رابطه میشود و از این رو اگر اثبات شود که خانم نیز تمایل و قصدی از داشتن رابطه با مرد دارد، زناکار شناخته شده و حسب مورد حد زنای محصنه و زنای غیر محصنه اجرا میگردد.
زنای به عنف رفتاری است که عفت و نظم عمومی جامعه را به هم میزند و آثار نامطلوب این جرم، تنها برای خانمی است که مورد تجاوز قرار گرفته و زانی با این کار خود، حیثیت او را هتک نموده است.
شرایط تحقق جرم زنای به عنف
در بخش قبل به بررسی عنوان جرم زنای به عنف چیست، پرداخته شد که بر اساس مطالب ارائه شده، اگر مرد زانی به زور با خانمی، رابطه از نوع دخول کند و با در نظر گرفتن این که علقه زوجیت بین آنها نیست، زنای به عنف محقق میشود.
محقق شدن هر جرمی از جمله زنای به عنف، لازمه وجود یک سری شرایطی است که در این بخش قصد داریم که شرایط تحقق این نوع از زنا را مورد بررسی قرار دهیم. ضمن آن که شما میتوانید مشاوره حقوقی آنلاین فوری نیز در این راستا دریافت نمایید.
برای این که زنا انجام شده از نوع زنای به عنف باشد، جدای از این که شرایط عمومی جرم زنا باید محقق شود، شرایط دیگری نیز در این زمینه بایستی وجود داشته باشند.
- شرط اولیه برای زنای به عنف آن است که برقراری رابطه بین زن و مردی صورت گیرد که علقه زوجیت بینشان نباشد. در واقع مرد زانی که با زن غریبه، نزدیکی میکند، نباید نسبت زن و شوهری داشته باشند. طبیعتا اگر مردی با همسر خود نزدیکی کند، جرم زنا در هیچ شرایطی محقق نمیشود.
- تحقق جرم زنای به عنف مانند دیگر انواع زنا، وقوع عمل دخول و یا رابطه جنسی مستقیم است. در واقع باید ثابت شود که آلت تناسلی مرد وارد آلت تناسلی زن و یا دبر او شده است و در هر صورت نشان دهنده رابطه جنسی مستقیم بین طرفین باشد.
- شرط بعدی محقق شدن این نوع از زنا، آن است که ایجاد رابطه جنسی بایستی بین زن و مرد بالغ صورت گیرد. فرد نابلغ اگر با فردی رابطه جنسی غیرشرعی کند، قانونا نمیتوان او را زنا کار در نظر گرفت.
در هر صورت برای ارتکاب زنای به عنف حتما باید عمل جماع یا همان نردیکی و یا رابطه جنسی شکل بگیرد. تا به اینجا شرایط بیان شده، در واقع شرایط کلی از انواع جرم زنا هستند و در هر صورت مهمترین شرط در محقق شدن زنای به عنف، اثبات رابطه به زور و اکراه است.
- هر یک از انواع زنا، یک سری شرایط خاصی دارند و همین شرایط خاص است که آنها را از سایر موارد زنا، متمایز میکند. این که جرم زنای به عنف، شرایط تحقق و مجازات آن با دیگر موارد زنا تفاوت دارد، همین وقوع عمل زنا همراه با زور و اجبار از طرف زانی است.
چنانچه مراجع قضایی با بررسیهایی که انجام میدهند، ثابت کنند که در وقوع جرم زنا، هیچگونه اجبار و زوری از طرف زانی صورت نگرفته و خانم با رضایت و اراده خود، اقدام به دخول با مرد کرده است. در این صورت، زنای انجام شده از نوع زنای به عنف نیست و حکم انواع دیگر زنا در نظر گرفته میشود.
آیا زنا در حالت بیهوشی از نوع زنای به عنف است؟
در پاسخ به این سوال، تبصره ۲ ماده ۲۲۴ قانون مجازات اسلامی، اشاره به این موضوع داشته است که هرگاه فردی با زنی که رضایتی برای انجام عمل زنا ندارد، در حالت بیهوشی، خواب یا مستی اقدام به نزدیکی و یا رابطه جنسی با او نماید، زنا واقع شده در حکم زنای به عنف است.
در وقوع جرم زنا این موضوع بسیار در جلسات مشاوره حقوقی مطرح میشود که زانی در حالتهایی که زن، بیهوش و یا در خواب است، با او اقدام به رابطه میکند و با توجه به این که زن در حالت طبیعی و ارادی خود قرار ندهد، اصل بر این است که وی راضی به زنا نیست و از این رو میتوان زنا محقق شده را از نوع زنای به عنف یا همان تجاوز جنسی دانست.
در ادامه ماده فوق الذکر، بیان شده است که اگر فردی، دختر نابلغ را فریب بدهد و یا اقدام به ترساندن و ربایس زنی کند و همچنین سبب تسلیم شدن آنها نیز گردد، در صورت انجام عمل زنا، حکم زنای به عنف اجرا میگردد. در هر صورت آن چیزی که در تعیین زنای به عنف اهمیت دارد، این است که ثابت شود عمل اکراه، زور و اجبار در این زمینه دخیل بوده است.
مجازات جرم زنای به عنف
بعد از بررسی جرم زنای به عنف و شرایط آن، اصلی ترین موضوع پیرامون جرائم زنا، نوع مجازاتی است که برای آنها در قانون تعیین شده است. مجازات جرم زنای به عنف، مجازات حدی است و در این صورت فردی که به زور با دیگری رابطه جنسی برقرار میکند، مجازات او بر اساس مسائل فقهی و شرعی تعیین میشود.
در هر صورت مجازات جرم زنای به عنف بر اساس ماده ۲۲۴ قانون مجازات اسلامی، اعدام است. در بند ت همین ماده صراحتا اعلام شده است که برای تحقق زنای به عنف، حد اعدام اجرا میشود. در اجرا شدن این حکم، تفاوتی در این که زناکار، محصن یا غیر محصن است، ندارد و اثبات عنف بودن زنا، موحب صدور حکم سلب حیات میگردد.
در جرم زنای به عنف، تنها زانی یا همان مرد زناکاری محکوم به اعدام میشود و طرف دیگر، زناکار و یا مجرم نیست و از این رو حد زنا برای وی لحاظ نخواهد شد.
لازم به ذکر است که اگر فردی که به او تجاوز جنسی شده باشد دختر باکره باشد، در صورت از بین رفتن پرده بکارت و با آسیب دیدن آن، زانی باید ارش یا دیه غیر مقدر بکارت را نیز بپردازد.
نحوه شکایت از جرم زنای به عنف
خانمهایی که قربانی جرم تجاوز جنسی میشوند، باید در سریع ترین زمان ممکن اقدامات لازم برای شکایت را انجام دهند. در واقع در همان ساعات اولیه وقوع جرم برای آن که آثار جرم تجاوز از بدن قربانی از بین نرود، بهتر است که با مراجعه به پزشکی قانونی، پیگیریهای لازم در این زمینه انجام شود.
نحوه شکایت از جرم زنای به عنف میتواند از طریق مراجعه به کلانتری محل و یا ارائه شکایت به مرجع قضایی با کمک وکیل کیفری باشد.
برای اثبات دقیقتر و بررسی قوع جرم، قربانی باید با همان حالت و وضعیتی که بوده است، به پزشکی قانونی مراجعه کند. با توجه به این که یکی از مدارک اصلی در طرح شکایت زنای به عنف، برگه آزمایش پزشکی قانونی است، قبل از آن که به مرجع قضایی یا کلانتری مراجعه فرمایید، حتما مراحل مربوط به پزشکی قانونی را انجام دهید.
در صورتی که مستقیما به کلانتری مراجعه کنید، ماموران کلانتری شما را ارجاع به پزشکی قانونی جهت انجام معایانت و آزمایشاتی میکنند. تمام گزارشات معایانت پزشکی قانونی به صورت مکتوب تهیه شده و به مرجع قضایی و یا کلانتری ارسال میشود.
بعد از انجام این مرحله، لازم است که شکواییه متناسب با جرم صورت گرفته تنظیم کنید و برای ثبت آن به دفاتر خدمات الکترونیک قضایی مراجعه نمایید. کلیه مدارک و اسناد به همراه شکایت نامه را بایستی به دفاتر خدمات قضایی تحویل دهید و بعد از ثبت، پرونده شکایت شما جهت رسیدگی به مرجع قضایی فرستاده میشود.
رسیدگی به شکایت جرم زنای به عنف بر خلاف سایر جرائم مستقیما به دادسرا ارسال نمیشود و انجام تحقیقات پرونده و صدور حکم در همان دادگاه انجام میشود.
نحوه رسیدگی به جرم زنای به عنف
مرجع قضایی صلاحیت دار در رسیدگی به پرونده جرم زنای به عنف، دادگاه کیفری یک است و رسیدگی به این پروندهها به جای آن که در دادسرا صورت گیرد، مستقیما دادگاه کیفری اقدامات لازم را در این زمینه انجام میدهد.
شیوه اثبات کردن جرم زنای به عنف بسیار سخت و دشوار است و با توجه به این که حکم این نوع از زنا، اعدام است، دادگاه با حساسیت خاصی به بررسی این پروندهها میپردازد. زانی میتواند اقرار کند که به زور شاکی را وارد رابطه نموده و در نهایت به او تجاوز کرده است.
در صورت اقرار زانی برای ۴ مرتبه، وقوع جرم زنای به عنف اثبات میشود و در این صورت قاضی حکم اعدام را برای او صادر خواهد کرد. همچنین اگر شاهدانی در صحنه وقوع جرم حاضر بوده و به نحوی نظارهگر تجاوز جنسی باشند نیز اثبات این جرم از طریق آن انجام میشود.
دریافت مشاوره حقوقی تخصصی در بنیاد وکلا
موضوعات مرتبط با جرم زنا هیشه حائز اهمیت بوده است که در این مقاله به بررسی یکی از انواع زنا یعنی زنای به عنف پرداختیم. در صورتی که سوالات حقوقی مختلفی در این زمینه دارید که همچنان پاسخ آنها را دریافت نکردهاید، توصیه میشود که از خدمات سامانه بنیاد وکلا استفاده کنید.
جهت دریافت مشاوره حقوقی تخصصی به صورت وکیل تلفنی و آنلاین در رابطه با جرم زنای به عنف میتوانید از طریق راههای ارتباطی درج شده در سامانه اقدام نمایید.